Olej z rokitnika

mgr Natalia Świtko

Znany w Akademii Nauk Rosji od 1784 r., rosnący w surowym klimacie Syberii rokitnik jest prawdziwą bombą witamin naturalnych.
Olej z Rokitnika 190 SWIT jest najlepszej jakości produktem pod względem zawartości naturalnych karotenoidów, gdyż zawiera ich nie mniej, niż 190 mg%!  Pozyskiwany jest metodami tradycyjnymi z owoców i liści rokitnika rosnącego na krystalicznie czystych, ekologicznie nieskażonych obszarach Syberii.
W starożytnej Grecji rokitnik znany był przede wszystkim, jako środek leczniczy dla koni. Bardziej trafną nazwę, niż ta, którą nadał mu lud, wymyślić trudno. W tradycji ludowej wykorzystywano jego liście i młode pędy, od których konie szybko przybywały na wadze, a ich sierść lśniła. Stąd jego nazwa łacińska Hippophae rhamnoides, pochodząca od greckich słów: hippos – koń i phos – błyszczeć, lśnić. W indyjskiej medycynie rokitnik nosił nazwę dar-bu . W tybetańskim traktacie o medycynie  „Błękitny Beryl”  można spotkać rokitnik pod nazwą tarwy. Jego owoce i pestki wykorzystywano w celach leczniczych w chorobach płuc, krwi oraz w dolegliwościach żołądkowo-jelitowych.
Rokitnik należy do rodziny Elaeagnaceae (oliwkowatych). Występuje w stanie naturalnym na Syberii, Kaukazie, na niektórych obszarach Europy (w Anglii, Szwecji, Norwegii, w Alpach, częściowo na Bałkanach), w Azji, Turcji, w Północnym Iranie, Afganistanie, Mongolii, Chinach. Jest to krzew lub drzewo o wysokości do 4–6 m. Roślina ta zapylana jest pyłkami przenoszonymi przez wiatr, dlatego nie posiada ani zapachu ani jaskrawych kwiatów dla przyciągnięcia owadów. Kwitnie w kwietniu przed pojawieniem się liści. Liście ma prawie siedzące, lancetowate, osadzone skrętolegle, o długości do 8 cm i szerokości ok. 1 cm. Są one od góry szaro-ciemnozielone, od spodu zaś pokryte srebrzystymi, tarczowatymi włoskami. Kwiaty są drobne, rozdzielnopłciowe, zielonawo-brunatne. Owoce mają kształt owalnej jagody (pestki) żółto-pomarańczowo-brzoskwiniowego koloru, o smaku od kwaśnego do kwaśno-słodkiego. Osadzone są bardzo gęsto na krótkich szypułkach. Dojrzewają od sierpnia do października, mogą pozostawać na gałęziach nawet jesienią i zimą. Same gałęzie pokryte są długimi kolcami, chociaż w chwili obecnej wyhodowano już gatunki bez  kolców. Rokitnik jest rośliną rozdzielnopłciową.

Przez pierwsze 4-5 lat z trudem można odróżnić roślinę męską od żeńskiej. Jedynym znakiem różniącym je są pączki. Męskie podobne są do szyszki sosny, żeńskie natomiast do skrzydełek chrząszcza. Do uzyskania obfitych plonów wystarczy jedno męskie drzewo na pięć żeńskich.

  W latach 1934–35 naukowiec selekcjoner M. A. Lisowienko  wyhodował (z zarośli nad rzeką Katuń na Ałtaju) nową odmianę rokitnika – „Dar Katuni”, prawie pozbawioną kolców. Naukowcy od tej pory selekcjonują nowe odmiany tej rośliny, które różnią się wielkością owoców („Szczerbinka 1” z masą owocu do 0,7 g), zawartością oleju („Maslicznaja”), brakiem kolców („Nowość Ałtaju”, „Szczerbinka 1”). W 1981 roku 10 naukowcom z Naukowo-Badawczego Instytutu Sadownictwa na Syberii im. M. A. Lisowienko przyznano Nagrodę Państwową (Gosudarstwiennaj Premija).   W Rosji Naukowe Gospodarstwa Rolne, Instytuty Naukowo-Badawcze oraz szkółki hodują i sprzedają ok. 2 mln. sadzonek rokitnika rocznie. Niestety, w Polsce rokitnik jest hodowany nie z uwagi na jego szerokie, efektywne działanie terapeutyczne, lecz jako roślina ozdobna. Jest to zrozumiałe, ponieważ w naszym kraju nie ma tak wielkich i czystych obszarów jak na Syberii (olbrzymie tereny lasów z rokitnika znajdują się na Ałtaju) oraz  instytutów badawczych, zajmujących się tą rośliną. Brak zainteresowania  surowcami naturalnymi wynika również, moim zdaniem, z tego, że w Polsce nie przywiązuje się dostatecznej wagi do tysiącletniej wiedzy (jak na Wschodzie), dlatego nie ma tradycji stosowania roślin w metodach uzdrawiania i upiększania człowieka.

Więcej o selekcji rokitnika, domowym stosowaniu owoców i produkcji oleju z rokitnika, uprawie rokitnika, leczniczym stosowaniu rośliny, naukowych badaniach i in. – czytaj w książce Natalii Świtko „ROKITNIK ROŚLINA RATUJĄCA ŻYCIE”.

 

SKŁAD ROKITNIKA

Rokitnik przoduje wśród roślin pod względem zawartości biologicznie czynnych substancji. Zawiera: beta-karoten (prowitaminę A), tokoferole (witaminę E), witaminy C i K, z grupy B, P (witamina P jest mieszaniną flawonoidów – najbardziej znanymi są rutyna, kwercetyna, hesperydyna), kwas foliowy (bardzo ważny dla zdrowia przyszłych dzieci), palmitynowy, oleinowy, linolowy, linolenowy i in., luteinę, garbniki, cukry, kwasy organiczne (cytrynowy, jabłkowy, nikotynowy i in.), makroelementy (Na, Mg, Si, Fe, Al, Zn, Ca) oraz mikroelementy (Ni, Mo, Mn, Cu, Sn, V) i inne składniki.

Skład chemiczny owoców jest dość złożony. Owoce i nasiona zawierają od 8 do 13,1 % tłustego oleju. W owocach stwierdzono antocyjany, flawonoidy, fosfolipidy (do 1 %), sterydy (do 2 %), kwasy organiczne, węglowodany, garbniki. Ze względu na kwas foliowy olej z rokitnika przyjmowany przed i w trakcie ciąży zmniejsza o 70 % ryzyko ciężkich wad wrodzonych mózgu i kręgosłupa przyszłego dziecka.

W owocach rokitnika (w gatunkach ałtajskich) i otrzymywanym z niego oleju znajdują się duże ilości prowitaminy A (karotenoidy) – do 280 mg/%. Naukowcy udowodnili, że dzięki połączeniu naturalnego beta-karotenu (prowitaminy A) z naturalną witaminą E i C nie zmienia się skład witamin w owocach i oleju przez dłuższy czas oraz nie powstają w nim wolne rodniki. Jest to bardzo cenne ze względu na fizjologiczne właściwości oleju. Natomiast związek syntetycznych witamin A + E jest szkodliwy dla zdrowia tak samo jak i syntetyczny beta-karoten! Naturalna prowitamina A (beta-karoten) poprawia szczególnie stan skóry i błon śluzowych. Niezbędna jest do prawidłowego ich rozwoju oraz pełnienia przez skórę funkcji ochronnych i wydzielniczych.

Zawartość witaminy C w oleju z rokitnika jest niezwykle wysoka – do 250 mg/%. W owocach ałtajskich odmian 200–807 mg/% (Malewa T. W. 1982), natomiast w odmianach chińskich – do 1400 mg/% (Daems W. F. 1969). Bardzo ważne jest to, że – pomimo upływu czasu – poziom jej prawie nie ulega zmianie. Dzieje się tak, gdyż rokitnik nie zawiera specyficznego enzymu – askorbinazy, niszczącego witaminę C. Dzięki temu owoce (świeże, mrożone, suszone), olej i wyroby z rokitnika („żywe” konfitury, kremy, maseczki, odżywki) nawet przez dłuższy czas nie tracą swoich wartości. Wiadomo, że naturalna witamina C jest niezbędna w procesach utlenienia i redukcji. Od jej poziomu w naszym organizmie zależy pojawienie się, istnienie oraz przebieg wielu schorzeń.

Owoce rokitnika zawierają do 0,1 mg/% witaminy B1. Zawartość witaminy B2 – do 0,27 mg/% (Daems W. F. 1969). Zawartość witaminy PP (B3) w owocach dochodzi do 0,16–1,59 mg/% (Szyszkina E. E. i aut. 1985). 100 g owoców rokitnika pokrywa dobowe zapotrzebowanie organizmu na tę witaminę. Jest ona niezbędna do normalnego funkcjonowania naczyń włosowatych i regulacji ciśnienia krwi. Witamina B3 w owocach bardzo dobrze się przechowuje. Nawet w owocach zamrożonych jej zawartość po rozmrożeniu nie zmienia się. Zawartość witaminy Bс– 0,15mg/% (Tribuńska A. J. ozaz aut. 1970).

Zawartość witaminy P (flawonoid kwercetyna) w owocach dochodzi do 210,3–788,6 mg% (Szapiro D. K. 1980).  Wpływa na funkcjonowanie naczyń włosowatych, regulację ciśnienia krwi i in. W owocach zamrożonych jej zawartość prawie nie zmienia się po rozmrożeniu.

 Rokitnik ma najwyższą ze wszystkich roślin zawartość witaminy K – od 0,9 do 1,5 mg% (Tribuńska A. J. oraz aut. 1970) Reguluje ona krzepnięcie krwi, normalizuje wytwarzanie żółci przy żółtaczce, sprzyja hamowaniu krwotoków w chorobie wrzodowej żołądka i w stanach pooperacyjnych.

Owoce rokitnika zawierają od 12 do 65 mg/% witaminy E (Erszowa I. W. 2003). Zapobiega ona sklerozie naczyń krwionośnych i dystrofii mięśni, chroni organizm przed zmianami zanikowymi, zwyrodnieniowymi, zakrzepowymi i skurczowymi, wspomaga procesy reprodukcji i przedłuża życie człowieka. Jeśli chodzi o zawartość witaminy E, rokitnik zajmuje pierwsze miejsce wśród roślin jagodowych.

SYNTETYCZNY BETA-KAROTEN

Rokitnik jest bogaty w substancje czynne. Bardzo ważne jest to, że naturalne elementy składu rokitnika, które połączyła ze sobą sama NATURA, nie tworzą związków antagonistycznych, w przeciwieństwie do niektórych sztucznych substancji, w których konkurują ze sobą m.in. Mg i Ca, P, Cr, Mn, F, Zn lub Ca i P, B, Fe; a syntetyczna witamina C zmniejsza wchłanianie żelaza o 40 %.

W syberyjskim oleju z rokitnika naturalny beta-karoten obecny jest razem z innymi karotenoidami (takimi jak: alfa-karoten, luteina, zeaksantyna – karotenoid znajdujący się w siatkówce oka) i innymi związkami wspomagającymi, które tylko łącznie mają działanie lecznicze.

Syntetyczny beta-karoten lub syntetyczne witaminy A, E, C nie spełniają swej funkcji, ponieważ występują w czystej formie. Z tego powodu nie współdziałają ze wspomagającymi składnikami występującymi tylko w naturalnych roślinach. Właśnie niezbędne naturalne składniki wspomagające przynoszą skuteczne pozytywne rezultaty oraz umożliwiają przyswajalność naturalnych suplementów diety.

Syntetyczne suplementy diety nie zawierają wszystkich niezbędnych towarzyszących składników występujących w przyrodzie, lecz tylko – pojedyncze syntetyczne witaminy oraz chemiczne składniki mineralne, które często tworzą związki antagonistyczne, szkodliwe dla zdrowia. Nigdy nie zastąpią one prawidłowej diety oraz naturalnych składników odżywczych znajdujących się wyłącznie w naturalnych suplementach diety. Tylko Natura może dać nam najlepszy produkt!

STOSOWANIE OLEJU Z ROKITNIKA W INNYCH KRAJACH.

W Rosji olej ten jest szczególnie ceniony.  Leczy się nim wiele schorzeń. Literatura fachowa zaleca stosować go przy porażeniach (rany) oraz oparzeniach skóry (słonecznych UV, popromiennych), uszkodzeniach śluzówki (żołądka, dwunastnicy, jelita grubego, nosa), polipach, stanach zapalnych śluzówki pochwy, nadżerkach szyjki macicy, w chorobie wrzodowej, przy miażdżycy i w chorobach serca, w leczeniu chorób skóry (takich jak łuszczyca, łupież i in.), odleżyn, przy awitaminozach, chorobach zatok, oczu (stany zapalne spojówki, słaby wzrok), a także jako środek przeciwnowotworowy, bakteriobójczy i na porost włosów. Przy leczeniu oparzeń pierwszego, drugiego oraz trzeciego stopnia zaleca się np. smarowanie olejem poparzonych miejsc 2–5 razy dziennie lub przykładanie nasączonej nim gazy. Regenerujące działanie oleju z rokitnika potwierdzają badania kliniczne w zakresie leczenia ran pooperacyjnych, uszkodzeń i pełzających wrzodów rogówki oka, jaglicy, zapalenia spojówki, oparzenia powiek i innych chorób oka. Jest on wysoce skuteczny w leczeniu chorób języka, procesach troficznych w tkankach języka (glossalgia), krtani, gardła i przełyku. Stosowany jest w leczeniu arteriosklerozy w ramach diety leczniczej (15 mg 3 razy dziennie). Pomaga przy zawrotach głowy, reguluje ciśnienie krwi. Poprawia wymianę lipidową i reguluje poziom cholesterolu. Pozytywnie działa na krew, która jest odbiciem stanu procesów redukcji i utleniania w wątrobie. Wyniki badań wskazują, że prowitamina A (beta-karoten) zawarta w tym oleju zmniejsza ryzyko powstawania nowotworów (Ziemlański, Budzyńska-Topolowska, 1993). Regenerujące właściwości oleju z rokitnika przy odmrożeniach uzyskały potwierdzenie nie tylko w naukowych badaniach, lecz także w wielowiekowej praktyce ludowej (wiadomo, że mróz sięgający 50 °C nie jest rzadkością na Syberii).

  JAK ODRÓŻNIĆ DOBRY OLEJ OD MAŁOWARTOŚCIOWEGO?

Zawartość naturalnych karotenoidów w ilości większej niż 190 mg/% świadczy o bardzo wysokiej jakości oleju z rokitnika. Olej, zawierający mniej niż 190 mg/% karotenoidów, może być używany jako kosmetyk. Zawsze sprawdzaj na opakowaniu zawartość karotenoidów.

1. Ciemny kolor oleju świadczy o wysokiej zawartości karotenoidów.

2. Na opakowaniu lub ulotce powinna być wyszczególniona zawartość karotenoidów.

3. Ciemne szklane opakowanie z odpowiednim oznakowaniem świadczy o oryginalnym pochodzeniu oleju (z czystych obszarów Syberii).

4. Produkt najwyższej jakości (o czym świadczy zawartość karotenoidów > 190 mg/%), dostarczony z SYBERII, nie może być tani. Podejrzanie niska cena produktu świadczy, że olej z rokitnika nie jest oryginalny lub jest rozcieńczony innymi olejami.

SUPLEMENT DIETY

OLEJ Z ROKITNIKA 190 SWIT

SKŁAD:

1. Karotenoidy (naturalne barwniki).
– istotnym z nich jest beta-karoten (prowitamina A) – substancja, z której organizm może syntezować witaminę A, która wspólnie z naturalną witaminą E i C opóźnia procesy starzenia;
– są prekursorami barwników wzrokowych ludzi i zwierząt, odgrywają bardzo ważną rolę w procesie widzenia, szczególnie dla osób po 40 roku życia narażonych na pogorszenie wzroku z powodu jaskry, zaćmy, zwyrodnienia plamki żółtej;
– pełnią funkcję ochronną, zmniejszają ryzyko powstawania toksycznych wolnych rodników, co podnosi odporność organizmu;
– regulują procesy tworzenia nowych komórek nabłonkowych, wspomagają pracę żołądka, dwunastnicy, jelita grubego;
– korzystnie wpływają na  poziom cholesterolu oraz na układ naczyniowy, wspomagają funkcjonowanie serca, układu moczowego i układu krążenia;
– szczególnie poprawiają stan skóry, paznokci oraz włosów, wspomagają regenerację skóry poparzonej promieniami słonecznymi i rentgenowskimi.
2. Tokoferole – m.in. antyoksydacyjna witamina E – chronią organizm, wspomagają  procesy reprodukcji.
3. Naturalne flawonoidy wspomagają organizm w pozbywaniu się wolnych rodników.
4. Zn, Fe i in. są niezbędne dla wszystkich żywych organizmów.
5. Witamina C – wpływa dobroczynnie na układ odpornościowy.
Olej z Rokitnika 190 SWIT nie zawiera żadnych syntetycznych witamin ani barwników, aromatów, wzmacniaczy smaku, konserwantów, sztucznych przeciwutleniaczy, nieorganicznych minerałów, ani innych olejów.

  • uzupełnia niedobory witamin (A, E i C) i minerałów (Zn, Fe);
  • łagodzi skutki nadmiernego opalania, a także łagodzi poparzenia skóry. Skutecznie chroni florę bakteryjną skóry oraz śluzówkę przed szkodliwym promieniowaniem UV;
  • zapobiega wypadaniu włosów, wzmacnia i regeneruje paznokcie;
  • działa kojąco przy podrażnieniach i zaburzeniach funkcjonowania układu trawiennego.

STOSOWANIE: od 0,5 do 1 łyżeczki (1,5–3g) oleju dziennie, lepiej zażyć 10–15 minut po wypiciu gorącej czystej wody lub ziołowej herbatki – na pół godziny przed jedzeniem lub w trakcie posiłku (do surówek, sosów sałatkowych, kasz, soków, kefiru).

PRZECIWWSKAZANIA: nadwrażliwość na olej z rokitnika, ostre stany zapalne trzustki. Suplement diety nie może być stosowany jako substytut (zamiennik) zróżnicowanej diety.

PRZECHOWYWANIE: w miejscu niedostępnym dla małych dzieci, w temperaturze 10–23°C, z dala od światła.